رنگ Staining یا چسبنده یا نفوذپذیر (علامت مثلث)

علامت مثلث چیست؟

این علامت ممکنه در بعضی برندهای رنگ متفاوت باشه. یعنی مثلا به جای مثلث، نوشته باشه Staining یا به طور اختصاری چیز دیگری نوشته باشه یا اصلا درموردش چیزی ننوشته باشه! در مطلب آموزشی قبلی در مورد علامت مربع یا ویژگی اوپک صحبت کردیم. اینجا قراره در مورد ویژگی چسبندگی صحبت کنیم. مثلث روی تیوپ رنگ بیانگر چسبندگی یا نفوذپذیری رنگ هست. این مثلث اگر تو پر سیاه باشه▲ یعنی رنگ کاملا چسبنده هست. اگر توخالی باشه △ یعنی رنگ غیرچسبنده است. حالت بینابینی هم داره که توی تصویر میبینید.

Staining در معنای لغوی یعنی لکه گذاری یا لکه ایجاد کننده! که این باعث گمراهی این مفهوم بین بعضی از نقاشان آبرنگ میشه. ولی با بررسی، آزمایش و مطالعه کامل در این زمینه با قطعیت مفهومش درعمل چیزیه که در ادامه بهتون میگم. مفهوم staining به زبان ساده یعنی نفوذپذیر یا چسبنده. یعنی رنگ با این ویژگی به الیاف مقوا نفوذ میکنه و بهش میچسبه. پس به راحتی رنگ از روی مقوا برداشته نمیشه یا پاک نمیشه. در مقابل رنگ غیرچسبنده یا نفوذناپذیر انگار رنگدانه بیشتر روی سطح میمونه. یعنی راحت تر برداشته میشه.

خب حالا فهمیدیم رنگ چسبنده (نفوذپذیر) و غیرچسبنده (نفوذناپذیر) چه فرقی با هم دارن. اما توی نقاشی چه استفاده‌ای داره؟ کجا بهتره از کدوم رنگ بیاریم؟ چیزایی که میگم بیشتر تجربی هست. ولی بد نیست خودتون هم آزمایش کنید یا با توجه به تکنیک کاری خودتون ببینید چطوری براتون نتیجه بهتری داره.

نکات استفاده از این ویژگی رنگ در نقاشی:

نکته ۱. این یه نکته مهم و ظریفه برای گل‌ها یا سبکی که خودم یا خیلی از شما کار میکنید. فرض کنید در مرحله‌های اولیه زیررنگ گل هستیم. در حال ایجاد بافت یا لکه‌هایی که تا قبل از خشک شدن مقوا باید دربیاوریم. بارها دیدیم که در این حین مقوا ممکنه مقوا خشک بشه. حالا اگر احتیاج داشتیم کمی از دور اسپری کنیم تا یکم رطوبت مقوا بیشتر بشه، به نظر شما رنگ چسبنده اینجا بیشتر کاربرد داره یا غیرچسبنده؟ اگر رنگ غیرچسبنده باشه هرچقدرم با ملایمت و به آرامی و از فاصله مناسب اسپری کنیم، باز هم ممکنه رنگ‌ها حرکت کنن! یعنی زحمات لایه های قبلی که کشیدیم تقریبا از بین میره! ولی اگر رنگ چسبنده یا Staining باشه انگار فیکس تره. خیالمون راحته که چسبیده و نفوذ کرده به مقوا و با یه اسپری ملایم زدن بلند نمیشه. این نکته مشکل خیلی از دوباره کاری‌ها رو حل میکنه.

در تصویر زیر نمونه آزمایشی از لایه میانی نقاشی برای مقایسه این ویژگی نشان داده شده است. رنگ بنفش ویژگی چسبنده (علامت مثلث توپر روی تیوپ) و رنگ قرمز ویژگی غیرچسبنده (علامت مثلث سفید) را دارد.

حالا مقوا حالت نم رو به خشک شدن دارد و با یک اسپری ملایم روی هر دو قسمت بنفش و قرمز کمی آب میپاشیم. همانطور که در تصویر زیر میبینید، رنگ‌های قرمز حرکت کردند و از حالت فرم‌های اولیه تقریبا درآمدند. اما در رنگ بنفش، فرم اولیه بهتر حفظ شده و رنگ‌ها کمتر بلند شده‌اند.

نکته ۲. وقتی داریم لایه ای کار میکنیم. یعنی اول یک لایه کار کردیم، گذاشتیم خشک شده و بعد میخوایم لایه یا لایه‌های بعدی رو روش بیاریم، بهتره رنگ لایه های اول چسبنده باشه، که وقتی بعدی ها رو میاریم خیالمون راحت تر باشه.
اما اگر رنگ غیرچسبنده باشه و روی آن لایه‌ی جدید بخوایم بکشیم، ممکنه لایه قبلی حرکت کنه. اصطلاحا انگار فیکس نیست روی مقوا!
معمولا بیشتر رنگ‌های ترنسپرنت چسبنده هم هستند ولی اپک‌ها کمتر، ولی نمیشه یه قاعده کلی براش گفت. ولی در کل بهتره لایه‌های اول به نسبت ترنسپرنت و چسبنده باشند.

نکته ۳. حتما تکنیک برداشتن یا lift رنگ رو میدونید. وقتی که میخوایم مثلا با قلموی نم دار یا دستمال یه جایی از کار رنگ رو برداریم‌. برای این کار اتفاقا رنگ‌های غیر چسبنده بهتره. چون راحت تر برداشته میشه. در مقابل رنگ‌های چسبنده انگار ردی از اونها در الیاف کاغذ میمونه. البته به نظرم مقوا هم روی این مسئله تاثیر داره.

۴. حتما بارها این کارو کردید که رنگی رو میگذارید، قلمو رو میشورید، آب اضافی اش را میگیرید و بعد با این قلموی نم‌دار لبه رنگ رو میخواین محو کنید. اینجا هم اگر رنگ خیلی چسبنده باشه نفوذ میکنه و نمیگذاره راحت فیدش کنیم. در حالی که رنگ نیمه چسبنده یا غیر چسبنده میتونه راحت‌تر با قلم نم‌دار محو بشه.

این نکته‌هایی بود که با توجه به روش کاری خودم به این شکب تاثیر داره. شما می‌تونید تجربه و آزمایش کنید و همچنین برای تکنیک و روش کاری خودتون متوجه بشید توی چه مرحله‌ای رنگ با چه ویژگی میتونه کاربرد بهتری داشته باشه.